سه شنبه 4 مهر 1396 - 05 محرم 1439
تاریخ : چهارشنبه 2 اسفند 1391     |     کد : 10

روش کمی و ویژگیهای آن

در مطالعات کمی اشتیاقی برای یافتن نتایجی وجود دارد که فراتر از جمعیت مورد مطالعه به کار آید. در حالیکه استراتژی­های استقرایی و قیاسی هر یک به طریق خود می­کوشند به این هدف برسند: ظاهراً پژوهشگران کمی راضی به پذیرش محدودیت­های زمانی و مکانی همه پرسش­های اجتماعی نیستند. بدون توجه به میزان گستردگی جمعیت مورد مطالعه، احکامی فراتر از آن جمعیت را فقط می­توان بر اساس استدلال مبتنی بر شواهد بیشتر صادر کرد، مثل اثبات شباهت­هایی با ویژگی­های جمعیت­های دیگر. اما بخش اعظم توجه آنها معطوف به مسئله فنی­تر چگونگی تعمیم نتایج نمونه به جمعیت می­شود. جهت مشاهده ادامه مطلب کلیک کنید

در یک دسته­ بندی روش­های تحقیق به دو دسته روش­های کمی و کیفی تقسیم می­شوند. در ادامه به بحث در مورد روش­های کمی و کیفی و ویژگی­های هر یک می­پردازیم.

روش­های کمی در کل با شمارش و اندازه گیری جنبه­ هایی از زندگی اجتماعی سر و کار دارند؛ در حالیکه روش­های کیفی بیشتر با تولید توصیف­های استدلالی و کشف معناها و تغییرهای کنشگران اجتماعی سروکار دارند. مقصود پژوهشگران از روش­های کمی عبارت است از آزمایش­های تصادفی سازی شده، شبه آزمایش، تحلیل­های آماری چند متغیری، پیمایش­های نمونه­ ای، و از این قبیل. در مقابل، روش­های کیفی شامل قوم نگاری مطالعات موردی، مصاحبه­ های ژرف و مشاهده مشارکتی­ اند.

روش­های كمی قابلیت تعمیم بیشتری دارند ولی نتایج آن منطقاً چندان پذیرفته شده نیست. در عوض روش­های كیفی قابلیت اعتماد بیشتری دارند ولی از لحاظ تعمیم پذیری نمی‌توان بر آن اتكا كرد.

به اعتقاد بلیکی، پژوهشگران کمی نگر دلمشغولی­ هایی دارند که آنان را از محققان کیفی نگر متمایز می­کند. که به اختصار عبارتند از:

سنجش مفاهیم: پژوهشگران کمی­نگر، توجهی اساسی به مفاهیم و اندازه­ گیری آنها دارند. این مسئله به تصمیم گیری درباره آنچه باید سنجیده شود و چگونه باید سنجیده شود مربوط می­شود. یعنی چگونه مفهومی را عملیاتی کنیم تا به یک متغیر تبدیل شود. بخشی از فرایند سنجش یک مفهوم، تعیین اعتبار و پایایی روش سنجش آن است؛ آیا سنجه مورد نظر پایایی درونی دارد، (مثل مقیاسی که باید تک بعدی باشد )؛ آیا این سنجه در طول زمان نتایج سازگار تولید می کند( پایایی)؛ و آیا برازش مطلوبی بین مفهوم و متغیر وجود دارد؛ یعنی آیا رویدادهای اندازه­ گیری همان چیزی را می­ سنجند که ادعای سنجش آن را دارند (اعتبار). دغدغه پایایی و اعتبار ویژگی پژوهشگران کمی است زیرا آنان معتقدند که با یک واقعیت «بیرونی» سروکار دارند.

تعیین علیت: دومین دلمشغولی پژوهشگران کمی تعیین علیت است. متغیرها را می­توان تحت عناوین «مستقل» و «وابسته» طبقه­ بندی کرد، که فرض می­شود به ترتیب علت و معلول­ اند. اما توالی زمانی باید از طریق کاربرد فنونی مثل تحلیل مسیر و رگرسیون چند متغیری به طور مصنوعی ایجاد شود. با این حال حتی اگر مفروضات پذیرفته شده درست باشند، این فنون نمی­توانند علیت تعاملی یا دو جانبه میان متغیرها را بررسی کنند. مسلماً احتمال اثبات توالی وقایع وجود دارد، برای مثال وقتی یک ازدواج از هم می­گسلد و پس از آن رفتار بزهکارانه آغاز می­شود. اما مدل­های علی ساده اجازه بررسی اثرات تعاملی ممکن بین رفتار پدر و مادر و کودک در طول زمان را نمی­دهند. طرح­های طولی ممکن است بتوانند کمکهایی عرضه کنند، اما آنها برای نشان دادن تغییرات سودمندترند تا برای اثبات توالی علی یا اثرات تعاملی.

تعمیم دهی: در مطالعات کمی اشتیاقی برای یافتن نتایجی وجود دارد که فراتر از جمعیت مورد مطالعه به کار آید. در حالیکه استراتژی­های استقرایی و قیاسی هر یک به طریق خود می­کوشند به این هدف برسند: ظاهراً پژوهشگران کمی راضی به پذیرش محدودیت­های زمانی و مکانی همه پرسش­های اجتماعی نیستند. بدون توجه به میزان گستردگی جمعیت مورد مطالعه، احکامی فراتر از آن جمعیت را فقط می­توان بر اساس استدلال مبتنی بر شواهد بیشتر صادر کرد، مثل اثبات شباهت­هایی با ویژگی­های جمعیت­های دیگر. اما بخش اعظم توجه آنها معطوف به مسئله فنی­تر چگونگی تعمیم نتایج نمونه به جمعیت می­شود.

تکرار پذیری: دلمشغولی چهارم به امکان تکرار یافته­ های هر پژوهشی در همان متن و زمینه یا زمینه­ های مشابه مربوط می­شود. فرض بر این است که امکان تکرار یافته­ ها نوعی وارسی و کنترل میزان دخالت سوگیری­های شخصی در پژوهش است. فرض مي­شود اگر پژوهشگر (بي طرف) ديگري نتواند همان نتايج را بدست آورد، بايد يك جاي كار در تحقيق اوليه بلنگد. مسلماً همواره امكان دارد كه دو پژوهشگر، يا دو روش پژوهشي به يك صورت و يك اندازه اريب باشند! پس تكرارپذيري تضمين نمي كند كه به نتيجه گيري درست برسيم.

تمركز بر افراد: آخرين دلمشغولي در كاربرد روش­هاي كمي عبارت است از تمايل اين نوع پژوهش­ها به تمركز بر افراد. شايد اين، تا حدي به واسطه غلبه كاربرد روش­هاي پيمايشي باشد كه روي افراد اجرا مي­شوند.

روش­های کمی به سبب اهدافشان که تعمیم پذیری و شمول عام یافتن نتایج است، معمولاً از اعداد و ابزارهای عددساز استفاده می­کنند. عالی­ترین نوع روش­ها برای نیل به این هدف، پیمایش است.

12345678


نوشته شده در   چهارشنبه 2 اسفند 1391  ساعت  17:12   توسط   بابک زارع آبادی   
ویرایش شده در يکشنبه 26 مهر 1394 ساعت 10:32 توسط بابک زارع آبادی
PDF چاپ ارسال برای دوستان
نظرات شما :